De Zeeuwse Middag van de Filosofie

Zaterdag 3 juli om 14.00 uur op Speelhof Hoogerzael

De derde editie van de Zeeuwse Nacht van de Filosofie vindt komend weekend plaats in de ... middag! Op zaterdag 3 juli staat Speelhof Hoogerzael (Seispark 2a) vanaf 14.00 uur in het teken van het filosofische thema: De natuur was/is hier. De hoofdsprekers zijn dit jaar filosofen Jozef Keulartz en Lydia Baan Hofman.

Ook auteur Wim Hofman, Karel Leeftink (Staatsbosbeheer), filosoof Joyce Pijnenburg, dichter Anna de Bruyckere en Herman Lelieveldt (UCR) schijnen hun licht op het thema van de middag.

Tickets

Bestel vooraf uw tickets in de Drvkkery of via de online ticketverkoop

Het weer

Met het thema ’Natuur’ en een prachtige buitenomgeving als Speelhof Hoogerzael vieren we ook een klein beetje de onvoorspelbaarheid van de elementen. Koud zal het vermoedelijk niet worden, maar houd er rekening mee dat er een bui kan vallen. Bijvoorbeeld d.m.v. regenkleding en/of een paraplu. We hopen natuurlijk dat het weer ons goed gezind is. 

De ingang

Speelhof Hoogerzael heeft twee ingangen. Om iedereen op hetzelfde punt binnen te laten komen vragen wij u om de ingang bij het Seispad te gebruiken. Deze ingang vindt u in de buurt van de stoplichten bij het kruispunt Sandberglaan en de Seissingel/Seisweg.

Consumptiebon + contante betaling 

U ontvangt bij binnenkomst van de locatie een consumptiebon op vertoon van uw ticket. Overige drankjes kunt u contant afrekenen bij de medewerkers van Speelhof Hoogerzael. Er is geen pinautomaat aanwezig.

Actualiteit

In geval van belangrijke wijzigingen sturen wij kaarthouders tijdig een mailtje. U kunt ook altijd de website raadplegen.

Middag van de Filosofie 2021

Thema: De natuur was/is hier

Ons plastic afval draait allerlei zeeleven de nek om. Sleutelsoorten sterven uit. De aarde warmt in recordtempo op. Weinigen zullen nog ontkennen dat we de natuur, onszelf incluis, flink in de nesten hebben gewerkt. Kunnen we de invloed op de natuur van menselijk handelen terugdraaien, of is het te laat? Eco-filosofen vragen zich af of het nog mogelijk is om cultuur en natuur te ontwarren. Bestaat er ergens op de wereld nog wel zoiets als ongerepte natuur, of kunnen mensen de natuur weer wild maken? Wat is de natuur eigenlijk – of wat was ze?

Programma

  • 14.00 – 14.05: Welkom door Pieter Ippel
  • 14.05 - 14.15: Maya van Kempen: Zie Hier: Een Tuin!
  • 14.15 – 14.45: Jozef Keulartz: Stop de Domesticatie van de Aarde!
  • 14.45 – 15.10: Gedachte(n)wisseling en debat
  • 15.10 – 15.15: Column door Karel Leeftink, Over de bomen en het bos
  • 15.15 – 15.20: Column door Herman Lelieveldt: Lokaal voedsel en nabije natuur
  • 15.20 – 15.30: Wim Hofman, Laten we drinken! (gedicht met muzikale begeleiding)
  • 15.30 – 16.00: Pauze
  • 16.00 – 16.10: Inleiding door Joyce Pijnenburg
  • 16.10 - 16.40: Lydia Baan Hofman: Van natuur naar compost. Antwoorden op de ecologische crises met Haraway.
  • 16.40 – 17.05: Gedachte(n)wisseling en debat
  • 17.05 – 17.15: Eindgedicht door Anna de Bruyckere
  • 17.15 – 18.00: Napraten en borrelen

Maya van Kempen is pedagoog en schreef over natuurbeleving en natuureducatie. Jozef Keulartz is oud-hoogleraar filosofie in Wageningen en Nijmegen, schreef recent ‘Dieren in ons midden’ en ‘Boommensen’. Karel Leeftink is boswachter en was stadsdichter van Middelburg. Herman Lelieveldt is politicoloog, UCR-docent en schrijver van het boek ‘De voedselparadox’. Wim Hofman is een bekend (Zeeuws) schrijver, dichter en illustrator. Joyce Pijnenburg is filosoof, publiceert binnenkort een boek over drie vrouwelijke denkers uit de middeleeuwen en bereidt een proefschrift over Giordano Bruno voor. Lydia Baan Hofman is onderzoeker en docent bij filosofie-faculteit van de Erasmus Universiteit Rotterdam. Anna de Bruyckere is dichter en filosoof (poëziedebuut 'Voor permanente bewoning', Cossee 2020)'

Hoofdsprekers

De hoofdsprekers zijn dit jaar filosofen Jozef Keulartz en Lydia Baan Hofman. In ‘Stop de domesticatie van de aarde’ argumenteert Keulartz dat we niet-menselijke wezens moeten bevrijden middels de ‘ontvlechting’ van cultuur en natuur.

Baan Hofman pleit in haar lezing ‘Van natuur naar compost: antwoorden op de ecologische crises met Haraway’ voor ‘antwoordelijkheid’ voor ecologische crises, in een wereld beschouwd als composthoop.

  • Onze relatie tot de aarde wordt in toenemende mate bepaald door wat ik gemakshalve het Antropoceen-denken zal noemen. De term ‘Antropoceen’ verwijst naar het huidige tijdperk, waarin menselijke activiteiten zo alomtegenwoordig zijn dat de mensheid zelf tot een mondiale kracht is uitgegroeid, die een grote, vooral destructieve impact op aardprocessen heeft. Denk maar aan de klimaatverandering en het biodiversiteitsverlies.

    De bekendste stromingen binnen het Antropoceen-denken zijn het ecomodernisme en het posthumanisme. Beide stromingen nemen afstand van het idee dat natuur en cultuur strikt gescheiden domeinen zijn. In het Antropoceen blijkt die scheiding niet langer houdbaar, maar zijn natuur en cultuur onlosmakelijk met elkaar verstrengeld geraakt. De wereld bestaat uitsluitend uit hybriden, samenstellingen van zowel menselijke als niet-menselijke entiteiten. Terwijl de ecomodernisten lijken te streven naar een totale dominantie van menselijke over niet-menselijke actoren, willen posthumanisten ook de niet-menselijke actoren het recht verlenen op representatie in de publieke arena, in wat Bruno Latour ‘het parlement van de dingen’ heeft genoemd.

    Ecomodernisten en posthumanisten zijn wel weer eensgezind in hun kritiek op de traditionele natuurbeweging, die denkt terug te kunnen keren naar een verleden toen natuur en cultuur nog van elkaar gescheiden waren en er sprake was van zoiets als ‘ongerepte’ natuur – dat beschouwen zij als een gepasseerd station.

    In mijn lezing zal ik betogen dat de ontkenning van de mogelijkheid tot enige ontkoppeling van mensen en niet-mensen ertoe zal leiden dat de niet-mensen ernstig beknot worden in hun vrijheid om op autonome wijze vorm te geven aan hun eigen leven, en zal ik pleiten voor een ‘ecologie van de ontvlechting’.

  • Volgens filosoof en bioloog Donna Haraway zijn we niet toegerust om te denken wat er op dit moment, ten tijde van ecologische crises, gebeurt – laat staan dat we onze positie tot de ecologische crises kunnen bevatten of er in ons handelen antwoord op kunnen geven. We zijn getraind in inadequate concepten en denkgewoonten. Eén van de meest hardnekkige inadequate denkgewoonten is ons beeld van wat ‘natuur’ is.

    In deze lezing zal Lydia Baan Hofman eerst de inadequate concepten van de menselijke uitzonderingspositie en het begrensd individualisme, die Haraway doorheen haar oeuvre problematiseert, kort toelichten. Deze concepten zijn verbonden aan een dualisme van Mens vs. Natuur. Maar welke denkgewoonten hebben we nu juist wél nodig? Haraway stelt krachtige nieuwe concepten voor, zoals de composthoop, sympoiesis, en antwoordelijkheid. Hoe kunnen zulke concepten ons helpen antwoord te geven op de ecologische problemen van onze tijd?  
     

Tickets

Normaal tarief: €10,- incl. consumptie
Studenten: €2,50 incl. consumptie

Bestel uw ticket vooraf in boekhandel de Drvkkery, Markt 51 Middelburg of via de online ticketverkoop